Buradasınız
Ana Sayfa > Sözde Çelişkili Hadisler(!) > Dağlama ile tedavi Caiz mi? Dağlama ile ilgili hadisler birbiri ile çelişiyor mu?

Dağlama ile tedavi Caiz mi? Dağlama ile ilgili hadisler birbiri ile çelişiyor mu?

Konu ile ilgili çelişkili olduğu iddia edilen bazı Hadisler:

[stextbox id=’warning’]Peygamberimiz (a.s.m) Uhud Gazvesinde yaralandığı zaman, önce suyla yıkamışlar, kanın durmadığını görünce Hz. Fatıma, bir parça hasır yakarak yaranın üzerine koymuş ve kan durmuştur.(Buharî, Tıp, 27).

Câbir (r.a)’den rivayet olunduğuna göre; Peygamber (s.a), ok yarasından dolayı Sa’d b. Muaz’ı dağlamıştır.[Müslim, selâm 74;Tirmizî, tıb 11; İbn Mâce, tıb 24; Ahmed b. Hanbel, IV, 65, V, 378.Sünen-i Ebu Davud Terceme ve Şerhi, Şamil Yayınevi: 13/498][/stextbox]

ve
[stextbox id=’warning’]“Şifa üç şeydedir: Bal şerbeti, kan aldırma, ateşle dağlama. Ancak ümmetimi dağlamaktan menediyorum” (Buhari, Tıbb 3)

“Hastalığını iyileştirmesi için vücudunu dağlattıran veya (kendisine) okutup üflettiren Allah’a tevekkül etmemiştir”[Ahmed b. Hanbel, IV, 249, 251][/stextbox]

Özet Açıklama:

Peygamberimiz (asm) devrinde modern cerrahiden söz etmek mümkün değildir. Tedavi metotları olarak, hacamat, bal şerbeti, ateşle dağlama ön planda ki tedavi yöntemlerinden biridir.

Peygamberimiz (asm)’in bunu kullandığına dair sahih rivayetler olduğu gibi, bundan hoşlanmadığı, hatta yasakladığına dair sahih rivayetler de vardır. (bk. Mecmau’z-Zevaid, 5/91, 97)

Dağlama, eskiden beri Araplar arasında kullanılan bir tedavî metodu olmasına rağmen, hastaya fazla acı çektirdiği için Araplar arasında “Dağlama en son tedavi şeklidir.” sözü meşhur olmuştur. (bk. İbn Hacer, ilgili hadisin şerhi).

Dağlama yöntemiyle yapılan tedavinin, bazı hadislerde tavsiye ve hatta tatbikatına rastlandığı hâlde, bazı hadislerde de yasaklandığı görülür. Bu durumu, âlimler, “ıstırap veren, tehlikeli ve maharet isteyen bir tedavi metodu olması nedeniyle, mecbur kalmadıkça, ehil kişi bulmadıkça başvurulmaması gerekir Bir hastalığı daha hafif ve daha kolay yoldan tedavi imkânı varken dağlama ile tedavi etmek yasaklanmıştır. Ancak dağlamadan başka tedavi im­kânı kalmadığı zaman tedavi için dağlama yoluna başvurmakta şer’î bir sa­kınca yoktur.” şeklinde yorumlarlar.

 

Detaylı Açıklama:

Bir hastalığı daha hafif ve daha kolay yoldan tedavi imkânı varken dağlama ile tedavi etmek yasaklanmıştır. Ancak dağlamadan başka tedavi im­kânı kalmadığı zaman tedavi için dağlama yoluna başvurmakta şer’î bir sa­kınca yoktur.

Hattâbî, Hz. Peygamber’in dağlamayı yasaklamasına sebep olarak iki ayrı önemli sebep daha gösterir:

1) Hz. Peygamber’in dağlama yoluyla tedaviyi yasaklamasının bir se­bebi de cahiliye araplannın, “Nerede olsanız, sağlam kaleler içinde bulun­sanız yine ölüm sizi bulur” (Nisa/78) kaziyye-i ilâhiyesine aykırı olarak, ölüm ve ka­lımı Allah’ın irade ve kazasına değiî de tamamen maddî sebeplere bağlama­ları ve dağlamanın ölüme karşı kesin bir çare olabileceğine dair inançları idi.

Oysa bütün tedavi yöntemleri kesin sonuç almak için yeterli ve mutlak sebep değil, ancak şifa için Allah’ın izni ve iradesi dahilinde birer vasıtadan ibaretti.

Hz. Peygamber işte bu sözü geçen yanlış inançla kendisine başvurulan dağlama ile tedavi yolunu yasaklamıştı.

2) Hz. Peygamber’in bu tedavi yolunu yasaklamasının diğer bir sebebi de onların daha hastalık gelmeden önce hastalıktan korunmak maksadıyla kendilerini dağlamayı bir adet haline getirmiş olmalarıydı. Oysa zaruret ol­madan vücudu dağlattırmak mekruhtur.

Bir ihtimal uğruna böylesine tehlikeli bir tedavi yolunu göze almanın yanlışlığını açıklamak icap ediyordu. İşte Hz. Peygamber’in dağlama ile il­gili olarak getirdiği yasağın bir sebebi de bu idi.

Bu mevzuda İbn Kuteybe şöyie diyor:

“Bazı hadisler arasında çelişki bulunduğunu iddia eden sapık mezhep sahipleri bu iddialarını ispat için şöyle diyorlar:

Siz Rasûlullah’ın, “Hastalığını iyileştirmesi için vücudunu dağlattıran veya (kendisine) okutup üflettiren Allah’a tevekkül etmemiştir”[Ahmed b. Hanbel, IV, 249, 251.] buyurdu­ğunu rivayet ettiniz, sonra da Rasûlullah’ın Es’ad b. Zürâre’yi dağladığını ve; “Sizin tedavi olduğunuz şeylerde bir hayır varsa şüpesiz hacamatçının kan akıtmak için neşterle vücudu yarmasında veya ateşle dağlamasındadır.”[Buharî, tıb 4.] buyurduğunu rivayet ettiniz. Bu ise birinci hadisin hilâfınadır.

Cevap: Biz deriz ki, burada herhangi bir uyuşmazlık yoktur. Her bir hadisin yeri vardır. Oraya konulduğu zaman uyuşmazlık ortadan kalkar. Dağlamak iki çeşittir:

Birisi, Acemlerin pek çoğunun yaptığı gibi hastalığa yakalanmamak, has­ta olmamak için sağlam birisini dağlamaktır. Onlar çocuklarını ve gençleri­ni kendilerinde hastalık olmadığı halde dağlarlar. Bu dağlamanın onların (ço­cukların) sıhhatini koruyacağını ve hastalıkları onlardan uzaklaştıracağını zannederler.

İşte Rasûlullah’ın (s.a) iptal ettiği ve hakkında, “Dağlanan tevekkül etmemiştir” dediği husus da budur. Çünkü o sıhhatli olduğu halde dağlan­mak ve tabiatını ateşle korkutmakla kendisinden Allah’ın kaderini uzaklaş-tırabileceğini zannetmektedir. Eğer Allah’a tevekkül etmiş olsaydı, O’nun (c.c) kazasından insanı kurtaracak hiçbir şey olmadığını bilirdi ve sıhhatli olduğu halde tedavi olmaz ve hastalıktan kurtulmak için hastalık olmayan yeri dağîamazdı.

Diğer dağlamaya gelince; yara iltihaplandığı ve kan akıp kesilmediği zaman yarayı dağlama, karında ve bedende su toplandığı zaman damarların dağlanması da böyledir.

İşte Rasûlullah’ın, “Muhakkak onda şifa vardır” dediği dağlama bu­dur. (Resulullah) Es’ad b.Zürâre’yi, boynunda hissettiği bir hastalıktan do­layı dağlamıştır. Bu ise birinci gibi değildir. Çünkü hastalığa yakalanınca te­davi olan bir kimseye “tevekkül etmemiştir” denilemez.

Halbuki Rasûlullah (s.a) tedavi olunmasını emretmiş ve, “Her hastalı­ğın ilacı vardır” [Buharî, tıb 1; Ahmed b. Hanbel, I, 377, 413, III, 156, IV, 278.] buyurmuştur. İlaç mutlaka şifa vereceğinden değil, sade­ce bu ilaç ile Allah’ın kendisine afiyet vermesi umularak içilir. Çünkü Alla-hu Teâlâ herşey için bir sebep kılmıştır.” [İbn Kuleybe, Hadis Müdafaası, 432-434.]

Bu konuda âlimlerce verilen izahlardan şu netice alınır:

Dağlamanın yasak olduğu durumlar:

1- Dağlamaktan başka tedavi mümkün iken,

2- Dağlamak tehlikeli iken,

3- Şifayı Allah’dan değil de dağlamaktan beklerken,

4- Sağlıklı olduğu halde hastalanmamak için ve bir tedbir mahiyetinde olmak üzere dağlamak.

Yukarıdaki maddelerde yazılı durumlarda dağlamak da dağlanmak da yani kişinin kendi nefsini dağlaması veya başkasını dağlaması yasaktır.

Hastalıktan kurtulmanın başka çaresi görülmüyorsa zaruret halinde ve son çare olarak dağlama yoluna gidebilir.[Hatiboğlu Haydar, Sünen-i İbn Mâce Tercemesi ve Şerhi, IX, 251-252.Sünen-i Ebu Davud Terceme ve Şerhi, Şamil Yayınevi: 13/498-500.]

 

Ateistlere Cevap
Ateistlere,deistlere ve İslam'ı kabul etmeyenlere İslam'ı tanıtmak cevap vermek ve Müslüman kardeşimize fikir vermeye çalışan dostlarız.
https://www.ateistlerecevap.org/
Top